SUMMERSCHOOL KUNSTKRITIEK. Falende Messias

 In zijn State of the Union pleitte Tim Etchells voor ‘een theater dat je naast een vreemde laat wandelen, hem jou ergens heen laat leiden, met de kans dat je op de een of andere manier zal zien hoe dit allemaal werkt’. Hiermee gaf hij de aftrap van Het Theaterfestival 2009. Een festival waar de meest belangwekkende voorstellingen van het afgelopen seizoen, geselecteerd door een vakkundige jury, nogmaals een podium krijgen. Bijzonder is dat die keuze dit jaar ook op een film valt. Episode 3 – ‘Enjoy Poverty’ van de Nederlandse kunstenaar Renzo Martens. Een documentaire, de maker zelf spreekt liever van een kunstwerk, waarin Martens zich afvraagt wie de armoede in Congo eigenlijk toekomt: de Congolezen zelf, de humanitaire instanties of de internationale persbureaus en daarmee indirect aan ons westerse kijker?

  Lees meer »

SUMMERSCHOOL KUNSTKRITIEK. Kijken en zien. De (kunst)kritiek van Renzo Martens.

Dit zou een kritisch schrijven worden over Renzo Martens Episode III – Enjoy Poverty. Maar toen kwam het besef dat de film op zijn beurt iets zegt over dat kritisch schrijven. De rollen raakten  omgedraaid, en de reflectie over Enjoy Poverty werd meteen een beschouwing op het kritisch schrijven zelf.   Lees meer »

SUMMERSCHOOL KUNSTKRITIEK. Change won’t come

Dat armoede nog steeds een actueel punt is, bewijst ook Renzo Martens in zijn laatste film ‘Episode III – Enjoy Poverty’. Met schrijnende confrontaties en de bikkelharde waarheid probeert hij ons als kijker even te doen stilstaan bij het leven. Even. Lees meer »

SUMMERSCHOOL KUNSTKRITIEK. Armoede als grondstof. De handel in leed

Ik ben over de rand gevallen. Daarmee gaf Thomas Bellinck aan het begin van dit theaterfestival aan, dat hij niet langer theater kon maken in het huidige politieke en sociale klimaat. Renzo Martens zegt net het tegenovergestelde. Zijn film “Enjoy Poverty ” is geen politiek pamflet of sociaal statement, maar een autoreflexief kunstwerk. Het soort kunstwerk dat wil contextualiseren, nuanceren, en een kritische afstand wil bewaren tussen kunstenaar en humanitair engagement. Maar is dat wel zo? De beelden van uitgemergelde stervende kinderen grijpen de toeschouwer naar de strot, en roepen om verandering en engagement. Het wordt heel moeilijk om kritische afstand te bewaren als de doodsreutel van een comateus kind luid door de versterker klinkt. Martens zelf heeft deze film willen maken, omdat hij ons, de blanke kijker, iets wilde laten zien. Als je iets wil laten zien, wil je daarmee dan niet het denkpatroon van je publiek veranderen? Lees meer »

Enjoy Poverty. Nagesprek met Renzo Martens

In Enjoy Poverty gaat Renzo Martens naar Afrika om er de mensen te vertellen dat ze maar beter gelukkig worden, ondanks hun armoede. In de nabije toekomst is er immers zeker geen verandering in zicht. Daarnaast leert hij hen ook om hun armoede te gelde te maken. Hij geeft de mensen er eerst een enorme hoop en laat ze daarna keihard vallen. Er is nogal wat stof opgewaaid over Renzo’s bedoelingen, en een aantal ethische kwesties werden opgeworpen. De nabespreking van de film afgelopen zondag was dan ook bijzonder verhit. De kalmte en scherpzinnigheid waarmee Renzo Martens over zijn eigen werk kan spreken leverde een enorm boeiend gesprek. Jan Ritsema dwong hem met zijn beslistheid en doelgerichtheid tot nuances en helderheid. Ook de zaal participeerde spontaan en zeer intelligent in de discussie. Zij die er niet waren hebben ongetwijfeld iets gemist. Gelukkig waren wij erbij om de interessantste momenten eruit te pikken. Lees meer »

Enjoy Poverty, please enjoy poverty – Renzo Martens

“Een portret van een status quo”, zo karakteriseerde Renzo Martens zijn Enjoy Poverty tijdens het nagesprek. Een film die helemaal gedraaid is in een door oorlogen geteisterd Congo. In grote neonletters met daartussen in felrood oplichtend ‘PLEASE’, of ze daar in Afrika en met name in Congo asjeblieft van de armoede willen gaan genieten. Met een glossy flyer nodigt Renzo Martens ons onbescheiden en ijdel uit naar de film te gaan. Lees meer »